Hoxe no noso laboratorio investigamos: que pasa cando a luz chega a un obxecto? Pois depende do obxecto, claro. A luz non trata igual a todo o mundo.
Algúns obxectos son transparentes. Iso quere dicir que deixan pasar a luz. Son como portas abertas. A luz entra por un lado e sae polo outro case sen despeitearse. Por exemplo, o plástico transparente ou o vidro deixan que vexamos a través deles.
Outros obxectos son opacos. Estes non deixan pasar a luz. Son como gardas moi serios que din: “Por aquí non pasa ninguén!”. Cando a luz chega a un obxecto opaco, queda bloqueada, e detrás aparece unha sombra. A sombra é esa zona á que a luz non puido chegar porque había algo no medio.
Tamén hai obxectos que deixan pasar só un pouquiño de luz, pero non se ve claro a través deles. Eses chámanse translúcidos. Son como cando alguén fala coa boca chea: chega algo, pero non se entende todo.
Para comprobar todo isto, fixemos xogos co retroproxector. Poñiamos obxectos enriba e mirabamos que pasaba coa luz. Algúns deixábana pasar e aparecían formas claras e brillantes. Outros tapábana e facían sombras ben marcadas. O retroproxector parecía un teatro de sombras científico, pero sen entradas nin flocos de millo.
Despois usamos unha lanterna, que é como un sol pequeno con pilas. Apuntamos a distintos obxectos e observamos as súas sombras. Cando achegabamos o obxecto á lanterna, a sombra facíase máis grande. Cando o afastabamos, a sombra cambiaba de tamaño. A luz viaxa en liña recta, así que, se un obxecto se pon no seu camiño, a luz non pode rodealo como se fose unha formiga despistada. Queda bloqueada e aparece a sombra.
Un dos momentos máis divertidos foi cando usamos o cu dunha botella. Si, si: o cu da botella tamén sabe facer ciencia! Ao poñelo diante da luz, vimos formas curiosas, círculos, debuxos raros e efectos luminosos. Iso pasa porque o plástico da botella pode deixar pasar a luz, pero tamén pode desviala un pouco. A luz cambia de dirección cando atravesa certos materiais transparentes. Iso chámase refracción, que é unha palabra moi elegante para dicir: “A luz entrou dereita e saíu algo torta”.
Tamén fixemos unha figura con plastilina e proxectamos a súa sombra. Como a plastilina é opaca, non deixa pasar a luz. Entón a súa silueta apareceu no chan moito máis grande, coma se a nosa pequena figura se convertese nun monstro de plastilina xigante. Pero non daba medo, porque os monstros científicos só asustan ás preguntas aburridas.
Con este experimento aprendemos varias cousas importantes: que a luz viaxa en liña recta, que os obxectos transparentes deixan pasar a luz, que os opacos fan sombra e que as sombras cambian segundo como poñamos a luz.
E o mellor de todo é que aprendemos facendo o que máis lle gusta á ciencia: probar, mirar, sorprenderse, rir e volver probar. Porque ás veces unha lanterna, unha botella e un anaco de plastilina poden converterse nun laboratorio cheo de descubrimentos.
Esta última é a sombra do boneco de Noa, O Paco. Onde irá a sombra da súa amiga, A Paca? Mans á obra! Deixámosvos, que temos que ir buscala.
Ata a próxima!
